چوب پلاست یا کامپوزیت چوب-پلیمر (WPC)، ترکیبی از الیاف چوب طبیعی و پلیمرهای بازیافتی است که به عنوان جایگزینی پایدار برای چوب طبیعی در صنایع ساختمانی ، مبلمان ، فضای
سبز و دکوراسیون داخلی شناخته میشود. این ماده نهتنها از منابع تجدیدپذیر بهره میبرد، بلکه با کاهش مصرف چوب جنگلی و استفاده از پلاستیکهای بازیافتی، نقش مهمی در حفظ
محیط زیست ایفا میکند.
کاهش قطع درختان جنگلی
استفاده از الیاف چوب بازیافتی به جای چوب خام، فشار بر منابع جنگلی را کاهش میدهد.
بازیافت پلاستیکهای مصرفشده
پلیمرهای مورد استفاده در چوب پلاست اغلب از پلاستیکهای بازیافتی مانند PE و PP هستند که به کاهش آلودگی پلاستیکی کمک میکنند.
طول عمر بالا و کاهش ضایعات
چوب پلاست در برابر رطوبت، حشرات، پوسیدگی و UV مقاوم است و نیاز به تعویض مکرر ندارد، در نتیجه ضایعات ساختمانی کاهش مییابد.
عدم نیاز به رنگ و مواد شیمیایی
برخلاف چوب طبیعی، چوب پلاست نیازی به رنگ، روغن یا مواد نگهدارنده ندارد که این موضوع از ورود مواد شیمیایی به طبیعت جلوگیری میکند.
| کاربرد | مزیت زیستمحیطی | نمونه پروژه |
|---|---|---|
| کفپوش فضای باز | جایگزین چوب جنگلی | پارکها، ویلاها |
| نمای ساختمان | کاهش مصرف مصالح سنتی | ساختمانهای اداری |
| نرده و حفاظ | دوام بالا، بدون رنگ | مدارس، مراکز درمانی |
| مبلمان شهری | مقاوم در برابر شرایط جوی | نیمکت، سطل زباله |
| ویژگی | چوب پلاست | چوب طبیعی |
|---|---|---|
| منبع | بازیافتی | جنگلی |
| طول عمر | بالا | متوسط |
| نیاز به نگهداری | کم | زیاد |
| مقاومت در برابر رطوبت | بسیار بالا | پایین |
| اثر زیستمحیطی | مثبت | منفی (در صورت بهرهبرداری ناپایدار) |
در بسیاری از سیستمهای ارزیابی ساختمان سبز مانند LEED و BREEAM، استفاده از مصالح بازیافتی و پایدار مانند چوب پلاست امتیاز مثبت دارد. این ماده میتواند در طراحی ساختمانهای دوستدار محیط زیست نقش کلیدی ایفا کند.
چالش: عدم آگاهی عمومی
راهکار: آموزش و تبلیغات هدفمند در رسانهها و نمایشگاههای ساختمانی
چالش: قیمت اولیه بالاتر نسبت به چوب خام
راهکار: تأکید بر طول عمر بالا و کاهش هزینههای نگهداری در بلندمدت
چالش: نبود استانداردهای ملی در برخی کشورها
راهکار: تدوین استانداردهای تولید و نصب توسط سازمانهای محیط زیستی و صنعتی
چوب پلاست نهتنها یک ماده ساختمانی مدرن و مقاوم است، بلکه راهکاری عملی برای کاهش اثرات زیستمحیطی صنعت ساختمان محسوب میشود. با توجه به بحرانهای زیستمحیطی جهانی، استفاده از چوب پلاست میتواند گامی مؤثر در جهت توسعه پایدار، حفظ منابع طبیعی و کاهش آلودگی باشد.
مطالب تکمیلی:
یکی دیگر از ویژگیهای بارز کامپوزیت چوب پلاست ، سازگاری با محیط زیست است.
فشار محیط زیست در مورد بازیافت و افزایش دوام، بر صنعت هر روزه در حال افزایش است .
افزایش طول عمر و دوام مواد ساختمانی همچون چوب از ضروریات است .
برای استفاده کنندگان فرآوردههای پلاستیکی ، کاهش وابستگی به مواد پتروشیمیایی یک ضرورت است .
چرا که هزینه مواد خام آنها به طور دائم و چرخهای در حال افزایش است و مصرف کنندگان فرآوردههای چوبی نیز باید کارآمدی منابع را افزایش داده و ضایعات مواد خامی را که به طور اجتناب ناپذیر بوجود میآید، دوباره مورد بازیافت قرار دهند .
این کامپوزیتها در مقایسه با فرآوردههای سنتی چوب، بیش از 40% بر میزان کارآیی آن میافزایند . این مواد دارای فواید دیگری نیز برای محیط زیست هستند که عبارتند از:
دارای ضایعات ناچیزی بوده و همان ضایعات اندک نیز قابلیت بازیافت و استفاده مجدد را دارند .
کامپوزیتهای چوب پلاست دارای هیچگونه گاز فرمالدئید یا ترکیبات آلی ناپایدار نمیباشند .
این مواد قابل بازیافت بوده و پس از اتمام دوره کاراییشان بازهم میتوانند به کار گرفته شوند .
ضایعات اینگونه مواد خطرناک نبوده و میتوان آنها را با استفاده از روشهای استاندارد تخلیه نمود .
از جمله سایر خواص و ویژگیهایی که چوب پلاستیک و محصولات حاصل از آن دارند میتوان به دوام ، سختی و انبساط خطی مناسب اشاره نمود .
لازم به ذکر می باشد چوب پلاست در کنار مزایایی که دارد مانند ترمووود معایبی نیز دارد و در رتبه بندی نیز بعد از چوب اشباع شده قرار می گیرد که عبارتند از :
گرمایش حاصل از تابش نور خورشید در تابستان
ایجاد خمش در تابستان در مواردی که از پلی اتیلن استفاده شود
دارا نبودن قابلیت پیچ از رو و استفاده از میخکوب برای نصب
مواردی هستند که در چوب اشباع و چوب گرین وسل وجود ندارند و میتوان در رتبه بندی از لحاظ کیفیت اول چوب اشباع و چوب گرین وسل را قرار داد سپس چوب پلاست و در نهایت ترمووود که از لحاظ قیمت تمام شده هم چوب اشباع شده قیمتی مناسب تر به چوب پلاست و چوب ترمو دارد .